Vroeg!
Elke werkdag tussen 5 en 6 uur start BNNVARA de dag met Vroeg!. In dit NPO Radio 1-programma verdiepen Merel Wielaert, Anna Pleijsier en Jan van Poppel zich in de belangrijkste nieuwsonderwerpen en nodigen ze elke dag één gast uit die de luisteraars bijpraat over een actueel onderwerp. Luisteraars kunnen meepraten via de NPO Radio 1-app.
Afleveringen
Vakantievertier of vakantiestress: waarom zijn zoveel angsten gekoppeld aan vakantie?
Alleen regio Midden moet er nog een weekje tegenaan, maar vanaf dat moment heeft in ieder geval heel schoolgaand Nederland zomervakantie!
En waar de één al weken naar dit moment uitkijkt om te gaan ontspannen en weg te zijn van de dagelijkse sleur, slaat bij de ander de stress toe.
Hoe kan het dat juist in de periode die bekend staat om rust en ontspanning, mensen vakantiestress ervaren?
Te gas
De Duitse Bondsdag, Merz en de deelstaatverkiezingen
Na vandaag begint voor de Duitse Bondsdag het zomerreces, maar politiek gezien is van rust nauwelijks sprake.
Bijvoorbeeld omdat de populariteit van bondskanselier Friedriech Merz lijkt te dalen en de extreem rechts-populistische AfD in aanloop naar de deelstaatverkiezingen in september hoog in de peilingen staat.
Wat zegt dat over de staat van de Duitse politiek? Hoe gaat het komende politieke
De Metabril (en andere onethische ontwikkelingen)
De nieuwe metabril mét camera. Technologie van de bovenste plank zou je denken, maar willen we dat eigenlijk wel? Een camera vermomd als bril die ons overal waar we zijn kan volgen?
Vandaag hebben we het over de vraag: Wat is de impact van nieuwe technologie wanneer je belangrijke ethische vraagstukken weglaat in de ontwikkeling?
Jan's gast vandaag is Anne Bonvanie, associate lector bij het lect
Alles over de nieuwe stikstofplannen van het kabinet
Nederland probeert al jaren met een oplossing te komen voor de stikstofcrisis. De nieuwe plannen van het kabinet moeten zorgen voor herstel van natuur en tegelijk ook ruimte geven voor economische ontwikkeling. Maar de vraag is of we met deze plannen het probleem wel echt oplossen.
Volgens bioloog en schrijver Thomas Oudman (De Correspondent) lukt dat met deze plannen niet helemaal. Hij ziet de p
Verkiezingen Israël in aantocht: tijd voor een machtswissel of blijft Netanyahu zitten?
Over ongeveer drie maanden trekken de Israëliërs naar de stembus voor parlementsverkiezingen. En terwijl de genocide in Gaza alle aandacht trekken, woedt er in Israël zelf ook een felle politieke strijd. Want blijft Benjamin Netanyahu aan de macht, of is er na heel veel jaren ruimte voor de oppositie om een nieuwe politieke koers te varen? En zo ja, hoe anders zou die politieke koers dan zijn?
Te
De ontwikkeling en relevantie van samenleefprojecten in Nederland
Wat ontstaat er als je ruim 500 mensen en heel veel verschillenden nationaliteiten, levenspaden en gebruiken bij elkaar laat wonen? Dit gebeurde voor het eerst op Startblok Riekerhaven in Amsterdam-West.
Journalisten Annelies Bontjes en Leoni Nijland waren erbij vanaf het begin en gingen terug. Want hoe staat het met de ontwikkeling en relevantie van dit soort samenleefprojecten in Nederland?
Het belang van film en kunst voor de Surinaamse identiteit
De gezamenlijke geschiedenis van het slavernijverleden gaat over ons allemaal, en werkt door in verschillende nationaliteiten en identiteiten, zoals de Caribische, Surinaamse, Indische, Nederlandse en nog veel meer. Keti Koti staat voor vrijheid, vieren en herdenken, maar ook voor een geschiedenis die nog steeds gevoeld wordt in de levens van deze generatie. Hoe zie je die vrijheid, identiteit en
Pak big tech aan, niet de tieners
Sociale media voor jongeren, wel of niet niet doen? Van bezorgde ouders tot uitgeputte leraren: je hoort ze er allemaal over. Een goede ontwikkeling zou je zeggen, maar heeft dit debat en het beleid dat daaruit volgt wel het gewenste resultaat?
Jan praat erover met Alexander Smit, onderzoeker bij het Centre for Media and Journalism Studies aan de Rijksuniversiteit Groningen!
Het rechtssysteem loopt vast (en dat is niks nieuws)
Niet iedereen heeft toegang tot het recht. Ook politiek Den Haag heeft dit in de gaten, daarom komt de Vaste commissie voor Justitie en Veiligheid vandaag weer samen om de voortgang van de plannen om het recht te versterken te bespreken.
Maar voor we bij die gedroomde oplossing komen: Wat zijn de gevolgen als minder mensen toegang hebben tot het recht, en daarmee het rechtssysteem vastloopt?
Daa
Voorstelling Slavenhouder in mijn familie, een geschiedenis die dichterbij is dan je denkt
Als men leert over de slavernij, dan wordt die geschiedenis gezamenlijk en komt het dichterbij. Want een geschiedenis blijft abstract, tot het persoonlijk wordt.
Daar kwam kunstenaar en schrijver Elena Beelaerts van Blokland achter toen ze in haar eigen familiegeschiedenis dook. Ze ontdekte dat een van haar voorouders slavenhouder was in Suriname. En over haar onderzoek verscheen vorig jaar het
Pride in Boedapest terug na verbod Orban
Morgen wordt Pride gevierd in Boedapest! En dat is niet vanzelfsprekend: vorig jaar was er nog een verbod op het Pride evenement. Maar ondanks dit verbod groeide Pride uit tot een grote protestmars tegen het regime van vooormalig premier Victor Orban.
Nu wordt pride opnieuw gehouden, dit keer onder een andere regering. Maar wat is er veranderd in Hongarije sinds de verkiezingswinst van Péter Magy
3 grote horrorfilms van 3 nieuwe jonge makers, wat zegt dit over de zeitgeist?
Al jaren kennen we uit Hollywood dezelfde soort regisseurs en acteurs, die via een vrij gebaande weg doorbreken in Hollywood. Maar de afgelopen tijd valt er wat op: in de bioscopen draaien drie films die gemaakt zijn door jonge makers( tussen de 20 en 36) die hun debuut te danken hebben aan YouTube! Is dit toeval, of wordt er gebroken met de Hollywood traditie? Te gast: popcultuur- en filmkenner R
4 Maanden Rob Jetten, Marthe(Radio Kookpunt) en Saskia(Jacobin) maken de balans op
Vier maanden geleden 'verklaarde en beloofde' kabinet Jetten 'aan de slag' te gaan voor Nederland. De plannen werden gepresenteerd, bezuinigingen werden aangekondigd, maar dit minderheidskabinet wist dat ze voor al die plannen op zoek moesten naar een meerderheid. Hoe gaat het nu, na 4 maanden, met Kabinet Jetten? Wat is er bereikt, en wat niet?Te gast: Saskia Boumans, redacteur economie en werk b
De Marker: 1000 dagen Gaza
1000 dagen is Gaza gebombardeerd, wordt hulp niet toegelaten en zijn meer dan 70.000 mensen vermoord, en dat aantal blijft met de dag oplopen. En ondertussen, kijkt de wereld toe... Online nieuwsplatform 'De Marker' staat stil bij 1000 dagen Gaza, en dat doen ze morgen in de Lux in Nijmegen, met experts, duiders maar ook met mensen die gevlucht zijn uit Gaza. Hoe kijken we terug, en misschien ook
Gen Z in India laat van zich horen door grote druk op generatie
Al ruim een maand is India in de ban van een grootschalige examenfraude. De fraude beslaat het toelatingsexamen voor de opleiding geneeskunde. Meer dan 2 miljoen jongeren namen deel aan het examen, waar maar plek is voor 130.000 studenten.
Toen de fraude aan het licht kwam, en de examens ongeldig werden verklaard, brak de paniek uit. Twaalf jongeren hebben naar aanleiding van de ongeldigheid van
Sikkelcelziekte: Bloed en stamcel donatie kan enorme positieve impact maken
Vandaag is het Wereld Sikkelceldag. In Nederland leven duizenden mensen met sikkelcelziekte: een erfelijke aandoening die ernstige pijnklachten, ziekenhuisopnames en soms levensbedreigende complicaties kan veroorzaken. Maar toch is dit bij lang niet genoeg mensen bekend. Wat is sikkelcelziekte precies? Hoe staat het met de zorg die we voor deze patienten kunnen bieden? Te gast: Yara Dixon, Arts en
Iran en de VS een akkoord(?) en de gevolgen voor Libanon
De presidenten van de Verenigde Staten en Iran hebben de intentieverklaring om een einde te maken aan de oorlog officieel ondertekend, ook is er in opgenomen dat er een bestand moet komen in Libanon. Waar het zuiden van het land een tweede Gaza lijkt te worden door Israëlisch geweld. Waarom maakt dit VS-Iran akkoord zoveel los? Wat staat er in? En waarom is juist het land Libanon zo’n groot hangij
Vrouwen vertrekken van het politiek toneel: Is feminisme 'uit'?
De Tweede Kamer kent momenteel een historisch hoog aantal vrouwelijke Kamerleden. Een mooie mijlpaal. Maar tegelijk zijn nog steeds zijn maar 4 van de 17 fractievoorzitters vrouw, zijn de vrouwelijke bewindspersonen, Kamerleden en Senatoren in de minderheid. Ook trekken verschillende prominente vrouwen zich terug uit de Haagse politiek.
Is het vertrek van deze vrouwen toeval of staat het symbool
De schimmige wereld van de biodiesel
Vandaag start in Amsterdam een driedaagse conferentie waar de ontwikkeling van biodiesel centraal staat. Deze biobrandstof zou een groener en beter alternatief zijn voor fossiele brandstof.
Maar hoe schoon is biodiesel eigenlijk? Hoe ziet het productieproces eruit? En is het echt het alternatief voor fossiel waar men op hoopt?
Te gast is Mira Sys, onderzoeksjournalist bij Follow The Money, die i
Elon Musk is geen CEO maar 'Techno King'
Het is een man met vele gezichten. Elon Musk lijkt zichzelf steeds opnieuw weer uit te vinden en dat dat beïnvloedt ons allemaal. Dit lijdt tot twee grote vragen: weet Musk eigenlijk zelf wel wat hij aan het doen is? En misschien nog wel belangrijker: hoe houden wij grip op zijn grilligheid?
Jan praat erover van Hans van der Loo, onderzoeker en auteur van het boek 'Musk Mania' en binnenkort versc
Buitenspelen is een geweldige ontdekking voor de rest van je leven
Dat kinderen steeds minder buitenspelen, dat horen we al jaren. Volgens cijfers van Jantje Beton uit 2024 speelt maar 13% van de kinderen elke dag buiten. Tegelijkertijd willen die kinderen wel naar buiten! In datzelfde onderzoek geeft de helft van de gevraagde kinderen aan meer te willen buitenspelen.Waarom komen die kinderen niet buiten? En wat zijn daar de gevolgen van? te gast: pedagoog Annemi
De Linkse Kerk: een progressief-christelijk perspectief
Denk je aan het Christendom en politiek, dan is de kans groot dat je de laatste jaren denkt aan conservatieve partijen en stemmen, die zich aan de rechter kant van het spectrum begeven. Is er ook een plek voor Christenen aan de Linker kant? Een plek voor Linkse christenen, waar vind je dat nou? Dat vroegen de oprichters van de Linkse Kerk zich ook af. En toen ze die plek niet konden vinden, starte
100 grootste bedrijven van Europa dragen bij aan ongelijkheid
De grootste bedrijven in Europa dragen bij aan ongelijkheid. Maar wat betekent dat?
Al jaren lijkt de economische ongelijkheid in de samenleving toe te nemen. En volgens Oxfam Novib spelen grote bedrijven daarin een significante rol.
Wie profiteert van de winsten die elk jaar gemaakt worden? En wie profiteert daar vooral niet van? En wat moet er veranderen om dit te verbeteren?
Het nieuwe Oxfam
Is de werkvloer de afgelopen jaren veiliger geworden?
Als je sociale media moet geloven, leven we in een tijd waarin niemand meer tegen een grapje kan, leidinggevenden op eieren lopen en HR-afdelingen gedragscodes produceren alsof het warme broodjes zijn. Tegelijkertijd horen we nog steeds verhalen over intimidatie, pesten, machtsmisbruik en angstculturen op de werkvloer.
Maar hoe weet je of een organisatie sociaal veilig is? En is het echt veiliger
Hormoonloze anticonceptiepil weer van de markt: Hoe staat het met de ontwikkeling van anticonceptie?
Toen vorig jaar bekend werd dat het onderzoek naar de hormoonloze anticonceptiepil gestart werd, sprong menig mens een gat in de lucht!
Eindelijk een vorm van anticonceptie zonder hormonen. Een doorbraak! Maar, daar kwam deze week helaas verandering in... Het onderzoek wordt weer stopgezet.
Waarom moest dit onderzoek stoppen? En wat betekent dit voor de ontwikkeling en het onderzoek naar antico
Food noise: Als je eten niet meer uit je kop krijgt
Van TikTok tot de huisarts, van lifestylecoaches tot farmaceutische bedrijven: overal gaat het over gezondheid, gewicht en afvallen. Nog nooit kregen we zoveel informatie over eten te verwerken. Tegelijkertijd leven we in een omgeving waarin eten overal is: in reclames, op sociale media en in de supermarkt. We worden voortdurend verleid om te consumeren. Precies in die spanning duikt een nieuwe te
Nederland staat stil (en doelen raken uit zicht)
Tijdens het Verantwoordingsdebat in De Tweede Kamer, dat vandaag plaatsvindt, worden vragen gesteld over het Rapport van de Algemene Rekenkamer.
Want elk jaar onderzoekt de Rekenkamer of de overheid haar geld op een rechtmatige, doelmatige en doeltreffende manier heeft uitgegeven.
En het rapport van dit jaar, dat loog er niet om. President van de Rekenkamer, Pieter Duisenberg, sprak van stilstan
Hantavirus, corona, ebola, q-koorts: Wat zijn zoönosen en wat moeten we ermee?
Van corona tot het hantavirus en van vogelgriep tot q-koorts: allerlei ziekten die wij kennen als zoönosen. Een ziekte die overspringt van dier op mens.
Een van deze zoönosen staat deze week weer volop in de spotlight tijdens de parlementaire enquetecommissie over het coronavirus. Doel van de enquête is om de besluitvorming rond het coronabeleid en -maatregelen te onderzoeken.
Want wat hebben we
Europees terugkeerbeleid: Onbewezen en inhumaan
In Brussel komen vandaag onderhandelaars van het Europees Parlement, de Eu-lidstaten en de Europese Commissie bij elkaar om tot een akkoord te komen over het terugkeerbeleid van afgewezen asielzoekers. Dat beleid maakt onderdeel uit van het nieuwe Europees asiel- en migratiepact, dat op 12 juni ingaat. Maar hoe zit dat pact precies in elkaar?
Over het grootste gedeelte van het pact zijn de lidsta
De toekomst van tv in een veranderende samenleving
De Vrijzinnig Protestantse Radio Omroep bestaat vandaag precies 100 jaar en zelfs bij BNNVARA is dat een reden om terug te kijken. Want wat zegt de ontwikkeling van de publieke omroep over de ontwikkeling van Nederland? En wat is de toekomst van tv in onze veranderende samenleving?
Te gast: Joke Hermes, bijzonder hoogleraar geschiedenis van de Nederlandse radio en televisie.
Landbouw, stikstof, klimaat, natuurbehoud: De uitdaging ligt er nog steeds
Het landbouwdossier houdt ons land al jaren bezig. Want hoe ga je voor natuurbehoud, maar bied je ook perspectief en duidelijkheid voor de boer? Waar staan we als we het hebben over de grote vraagstukken die horen bij dit dossier? te gast: Kees Foekema, programmamaker klimaat, landbouw en milieu
Demonstratierecht onder druk en dat is ook voor jou een probleem
Ons demonstratierecht is een belangrijk en kostbaar recht. Het is naast de vrijheid van meningsuiting een collectieve manier om als groep een bepaalde mening kenbaar te maken. Naast het rapport van de Nationale ombudsman, die stelt dat het demonstratierecht in ons land onder druk staat, debatteert de kamer binnenkort over een mogelijk algeheel verbod op gezichtsbedekkende kleding tijdens demonstra
De (on)zichtbaarheid van Jetten: Wat is de rol van de premier?
De vraag "Waar is premier Rob Jetten" domineerde afgelopen tijd. Rondom het Israëlbeleid en het asieldebat is Jetten te afwezig, is de kritiek. Maar wat mag je verwachten van een minister-president? Wat zijn de taken? En hoe is het ambt door de jaren heen veranderd?
Te gast is Johan van Merriënboer, historicus en bij het Centrum voor Parlementaire Geschiedenis.
Kunnen we het nog eens worden over de waarheid?
In Rijksmuseum Boerhaave is de tentoonstelling 'Waarheid? Kunst van de twijfel' te zien. Een tentoonstelling over wetenschap, twijfel en hoe waarheid ontstaat. In een tijd waarin iedereen online zijn eigen waarheid lijkt te hebben, rijst misschien wel een grotere vraag: Hoe weten we eigenlijk wat waar is?
Te gast is Tim Huisman, conservator bij Rijksmuseum Boerhaave, gespecialiseerd in Levenswete
Oorlog in Oekraïne: stilstaan en vooruitblikken
Afgelopen maand vielen er in Oekraïne 238 burgerdoden, het hoogste aantal sinds juli vorig jaar. In totaal zijn er sinds het begin van de oorlog in 2022 rond de 600.000 Oekraïners gedood, verwond of vermist. Allemaal verliezen waarvan de grootsheid niet te meten valt.
De aanvallen over en weer tussen Oekraïne en Rusland blijven aanhouden. Aan de andere kant boekt het Oekraïense leger ook terrein
Status rapport Nederlandse biodiversiteit 2026
Vandaag verschijnt het nieuwe statusrapport van de Nederlandse Biodiversiteit van Naturalis. En dat rapport gaat over veel meer dan alleen bedreigde dieren. Biodiversiteit gaat ook over schoon water, voedsel, bestuiving, koraalriffen, klimaat en ecosystemen waar wij als mensen volledig afhankelijk van zijn. Hoe gezond is de natuur in Nederland nog? Waarom halen we natuurdoelen steeds niet? En wat
Hoe democratisch moeten partijen in een democratie zijn?
Het voorstel van D66-Kamerlid Joost Sneller en GroenLinks-PvdA-Kamerlid Mikal Tseggai om alle partijen zonder leden - zoals de PVV - uit te sluiten van verkiezingen is volgens het hoogte adviesorgaan van de regering, de Raad van State, een 'te vergaande beperking'.
Waarom wilden deze Kamerleden dit voorstel invoeren? En hoe democratisch moeten partijen zijn in een democratisch bestel?
Te gast: I
Hoe weten we of er een economische crisis aankomt?
'Dendert Europa een economische crisis in?', 'We zitten midden in een herhaling van de economische crisis van de jaren 70' of 'Economische groei valt tegen, maar voor recessie hoeven we nog niet te vrezen'.
Zomaar een paar kranten- en radiotitels die zo goed mogelijk het economische nieuws proberen te duiden. Want zitten we nou in een crisis, of niet? En hoe komen we tot die conclusie?
Te gast i
Vrouwelijke leiders binnen extreemrechts: Hoe valt dit samen met het traditionele gedachtegoed?
Bewoners van de gemeente, maar ook deelnemers van extreemrechtse groepen als Defend Netherlands, die overal in het land demonstreren tegen beoogde azc's, gingen in Loosdrecht de straat op. Het gevolg: onrust, rellen, vernielingen en zelfs een grote brand nadat het gemeentehuis werd bekogeld met vuurwerk.
De situatie in Loosdrecht is ronduit grimmig te noemen. Maar er gebeurt ook iets wat we niet
Hoe zien we ouderen met migratieachtergrond niet over het hoofd?
In Nederland leven ruim een miljoen ouderen met een migratieachtergrond. Toch is er nog weinig aandacht voor wie zij zijn en waar hun behoeften liggen. Daar moet verandering in komen.
En daarom sloegen programmamanager innovatieve projecten Rieke Schouten van stichting RCOAK en vergrijzingsexpert Jelte Bakker de handen ineen voor het project: Communityvorming met oudere migranten. Wat dit project
Wordt België een narcostaat?
Georganiseerde misdaad zet België onder druk: explosies in woonwijken en drugbendes die miljoenen verdienen via de haven van Antwerpen. Er is een groeiende vrees dat België afglijdt richting een narcostaat. Hoe kan het zover zijn gekomen?
Te gast: Mark Eeckhaut misdaadjournalist bij De Standaard.
LOTR-regisseur Peter Jackson krijgt oeuvreprijs
The Hobbit, Heavenly Creatures en The Lord of the Rings. Allemaal films van de Nieuw-Zeelandse regisseur Peter Jackson. Al jaren zijn zijn films niet meer weg te denken uit onze bioscopen.
Daarom krijgt hij vandaag, met de start van het Filmfestival van Cannes, van de organisatie een oeuvreprijs, de ere-Palm.
Tijd om in het leven en werk van deze filmmaker te duiken. Te gast is Roel Jetze va
Kritiek op overstap Donald Pols van Milieudefensie naar Tata Steel: Hoe doe je het wél goed?
Het is een vraag die veel mensen zichzelf stellen: hoe maak je eigenlijk écht verschil? Doe je dat door van buitenaf druk uit te oefenen, als activist, criticus of journalist, of juist door binnen systemen te werken en het systeem van binnenuit te veranderen? Die discussie werd opnieuw actueel door de overstap van oud-Milieudefensie-directeur Donald Pols naar Tata Steel.
Te gast is publieksfiloso
Het Aziatische bondgenootschap ASEAN en de oorlog in het Midden-Oosten
Vandaag komen in het Filipijnse Cebu de leiders van de ASEAN samen. Deze top, bestaande uit een tiental landen uit Zuidoost-Azië, werkt samen om hun economische en politieke positie te verbeteren.
En bovenaan hun prioriteitenlijstje staat de huidige situatie in het Midden-Oosten.
Waarom is dat prioriteit nummer 1? Welke invloed heeft de oorlog in het Midden-Oosten op de regio?
Jan praat erover
De AEX eindigde gisteren groen
De beurs had gisteren een goede dag: met een akkoord tussen de VS en Iran in het vooruitzicht, schoten de cijfers in het groen! Maar hoe werkt dat nou? De oorlog tussen de 2 landen raakt de brandstofvoorraad, de voedsel voorziening en ook de beurs. Waar de beurs eerst een tik kreeg, kwam gister opeens positief nieuws: de Amsterdamse beurs bereikte zelfs een record door optimisme. Maar hoe moeten w
'Fortuyn: On-Hollands' kanshebber voor De Tegel
6 mei 2002 werd de politicus Pim Fortuyn vermoord hier op het Mediapark. En geheel toevallig op deze 6 mei, is de uitreiking van De Tegel. Dat is de belangrijkste Nederlandse prijs voor journalistiek. In de categorie Achtergrond is daar de documentaire 'Fortuyn: On-Hollands' genomineerd. Over de documentaire en het nalatenschap van Fortuyn praat ik deze ochtend met de maker van deze documentaire,
Hoe is het gesprek over defensie veranderd?
Op een dag waarop we onze vrijheid vieren, begint ergens anders in de wereld een grote defensiebeurs. Maar vandaag is natuurlijk niet de enige dag dat we ons met oorlog bezighouden; we krijgen brieven over een noodpakket inslaan, er is nieuws over drones in ons luchtruim en zelfs onze kroon princes Amalia is reservist.
Hoe moeten we dat zien? Is defensie weer iets vanzelfsprekends geworden?
Jan
Gedachtegoed filosoof Hannah Arendt nog steeds relevant
'Ich will verstehen', zei filosofe Hannah Arendt ooit. 'Ik wil begrijpen'. En in haar voetsporen gaan wij dat vandaag ook proberen te doen. Want wie was Hannah Arendt, wat typeert haar gedachtegoed en op welke manier is ze anno 2026 nog steeds actueel?
Te gast is Wout Cornelissen Universitair docent Rechtsfilosofie en Politieke filosofie aan de Radboud Universiteit. Ook is hij betrokken bij het u
Waarom zijn we toch zo bang?
In de politiek wordt steeds meer ingezet op angst: Angst voor kloven in de samenleving, angst voor verandering, angst voor elkaar. Maar is die angst wel terecht als we naar de feiten kijken? Afzwaaiend hoogleraar sociologie Jan Willem Duyvendak zocht antwoorden op deze vraag.
Als hoogleraar heeft hij een enorme stempel gedrukt op de wetenschap en de samenleving. En als onderzoeker is hij een gra
De FIFA een commerciële monopolist met macht en invloed
Het 76e FIFA Congres gaat van start, in een van de WK-gastlanden, Canada. Waar gaan ze het over hebben? Komt het komende WK nog ter sprake en hoe lopen de hazen eigenlijk bij de FIFA? Over macht, Infantino, protest en nog veel meer.
Te gast: Sporthistoricus Paul Reef!
Molukkers 75 jaar in Nederland, gebroken beloften en een blik vooruit
Op 29 april 1951 arriveerde de New Australia aan de Javakade, de eerste van 4 schepen die Molukse KNIL militairen en hun gezinnen naar Amsterdam heeft gebracht. Voor de gelegenheid zal er een onthulling van een monument en een herdenking plaatsvinden. We gaan het over de Molukse geschiedenis met Nederland hebben met Ton Louhenapessij Voorzitter van stichting Omba Pikul Amsterdam en Huib Akihary Se
Colombia en Nederland geven elkaar een hand op klimaatgebied
In het Colombiaanse Santa Marta zijn landen en organisaties sinds vrijdag samengekomen om het te hebben over klimaat, olie en gas. Dat klinkt als de COP toch? De jaarlijkse VN-klimaatconferentie waar landen afspraken maken over klimaatbeleid. Maar nee, dit is wat anders...De jaarlijkse klimaatconferentie van de VN kennen we allemaal wel, waar overheden en belanghebbenden klimaatbeleid bespreken. D
Gemeentes volop in formatieproces: Hoe gaat dat?
Ruim een maand geleden gingen we naar de stembus voor de gemeenteraadsverkiezingen.
Maar hoe gaat het met de formatie in de gemeentes? Wie vormen coalities? Wat zijn de hoofdthema's? En, leeft de lokale politiek nog of is de aandacht inmiddels alweer verdwenen?
Te gast zijn John Bijl, directeur van het Periklesinstituut en Peter Groenendijk, politiek verslaggever bij AD Rotterdam.
Het belang van vluchtelingenwerk
In Nederland wachten duizenden vluchtelingen maanden, soms zelfs jaren, op duidelijkheid over hun toekomst. Ondertussen moeten ze hun leven opnieuw opbouwen: een taal leren, werk vinden en wennen aan een compleet nieuwe samenleving, vaak zonder hun gezin. Hoe ziet zo’n nieuw begin er in de praktijk uit? En welke rol spelen vrijwilligers van stichting vluchtelingenwerk in dat proces? te gast: Moham
De Global Sumud Flotilla vertrekt naar Gaza
Ondanks een staakt-het-vuren lijden dagelijks miljoenen Palestijnen in Gaza. Hulptoevoer is schaars of moeilijk te geven. Toch proberen verschillende organisaties zoveel mogelijk hulp te bieden op hun eigen manier.
Maar hoe zien deze verschillende vormen van hulp eruit, wat zijn de risico's en wat drijft mensen om hulp te bieden?
Jan praat erover met Thomas van Gool projectleider Israël-Palestin
In gesprek over roofkunst
Je hebt er vast wel eens van gehoord: roofkunst. Misschien moet je denken aan gestolen schilderijen van Joodse families uit de Tweede Wereldoorlog, of aan standbeelden die geroofd zijn uit een ander land in nu in onze musea te zien zijn. Maar wist je dat er nu ook nog actief kunst geroofd wordt in oorlogsgebieden? Over welke vormen van roofkunst er zijn, hoe je het kan herkennen en wat je eraan ka
Dilan Yeşilgöz, hardwerkende Nederlander, maar waarom bij de VVD?
Ze is niet meer weg te denken uit het politieke landschap. Met focus op veiligheid en justitie, haar harde visie op migratie, en haar favoriete Nederlander lijkt de hardwerkende te zijn. Ik heb het natuurlijk over VVD-politicus en vice premier Dilan Yeşilgöz-Zegerius. Hoe ziet de politieke loopbaan van Yeşilgöz eruit? Hoe kwam ze waar ze nu is? En hoe past zij in deze politieke tijd? Dat vroeg his
Waarom is de Armeense genocide na ruim 100 jaar nog steeds taboe?
Deze week is het 111 jaar geleden dat de Armeense Genocide begon, een van de donkerste hoofdstukken in de moderne geschiedenis. Tussen 1915 en 1917 werden in het Ottomaanse Rijk ongeveer 1,5 miljoen Armenen vermoord.
Waarom vond de Armeense Genocide plaats? En waarom is erkenning tot op de dag van vandaag niet vanzelfsprekend?
Te gast is Tayfun Balçik, historicus en journalist voor De Kanttekeni
Nieuwsmoeheid, potvissen en inconsequentialisme
Waarschijnlijk vermijden we allemaal weleens het nieuws. Dat blijkt ook uit cijfers van het Commissariaat voor de Media uit 2024: 30 procent van de Nederlanders mijdt het nieuws bewust. Dit roept vragen op.
Waarom mijden zoveel mensen het nieuws? Is dat nieuws mijden eigenlijk een probleem? En hoe kunnen we het nieuws zo consumeren dat de neiging om het te vermijden afneemt?
Jan praat erover met
3 jaar geweld en crisis in Soedan en geen zicht op vrede
Deze week is het drie jaar geleden dat het geweld in Soedan opnieuw losbarstte. Miljoenen mensen zijn ontheemd geraakt en naar schatting zijn er meer dan 150.000 mensen vermoord. Volgens de VN is dit op dit moment de grootste humanitaire crisis ter wereld.
En toch lijkt de aandacht die eraan besteed wordt minimaal.
Wat betekent het voor het Soedanese volk om onder dit onmenselijke geweld gebukt
Hoe staat het ervoor met onze digitale privacy?
Privacy. Het klinkt als iets abstracts, totdat jouw gegevens ineens op straat liggen.
Deze week werd bekend dat er een datalek was bij Basic-Fit waarbij gegevens van zo’n 1 miljoen klanten zijn gelekt. Eerder gebeurde dat ook al bij Booking.com, Odido en Clinical Diagnostics.
Je vertrouwt deze bedrijven je gegevens toe, laat ze online op allerlei plekken achter, in apps en bij de overheid. Maar
Oorlog en vrede: het grijze gebied daartussen wordt steeds groter
Woedend was paus Leo dit weekend, tijdens een speciale gebedswake voor vrede. Hij spreek zich uit over de oorlogszucht van westerse leiders. "Basta con la guerra. Weg de oorlog", aldus paus Leo.
Daarop reageerde de Amerikaanse president Trump: hij vond de paus zwak op criminaliteit en slecht voor het buitenland beleid.
Elke dag is er wel een reden om over oorlog te praten: het geweld in Iran en
De Spaanse premier Sanchez is fel tegen Trump, maar hoe is zijn leiderschap in Spanje?
Wellicht ken je hem van zijn uitspraak 'No A La Guerra', zijn veroordeling van het geweld in Gaza, zijn kritiek op de NAVO of zijn unieke migratie aanpak. De Spaanse premier Sánchez wordt door velen gezien als de progressieve linkse Europese leider die het opneemt tegen Trump. Wie is Pedro Sanchez? Wie zijn zijn bondgenoten in deze strijd? En wat is zijn strategie?
Te gast is Stefanie Massink, un
De macht van platenlabels
The Beatles, Bløf en Bad Bunny. Totaal verschillende muziek, maar ze hebben hebben één gemene deler: ze zijn namelijk allemaal ondergebracht bij Universal Music Group, een van de grootste en machtigste platenlabels ter wereld.
En op dat platenlabel heeft de Amerikaanse miljardair Bill Ackman deze week zijn oog laten vallen: hij wil het label overnemen voor 56 miljard euro. Dat zou een van de groo
Banken gaan grenzen over in het controleren op verdachte activiteiten
Wat als banken zonder dat jij akkoord hebt gegeven, en zonder dat het wetmatig is, veel meer van jouw gegevens delen dan waar jij van op de hoogte bent. En wat als dit ook nog eens discriminatie tot gevolg heeft? Het is iets waar de meeste mensen niet op dagelijkse basis mee bezig zijn, maar onze banktransacties worden goed in de gaten te houden. En hoewel instanties als de De Finance Intelligence
Darmkanker onder de loep op Nationale Poep dag
Vandaag is het nationale Poep Dag. De dag is in het leven geroepen door de Maag Lever Darm Stichting aandacht te vragen over op de relatie tussen ontlasting en welzijn. Want ontlasting zegt veel over je gezonheid, en is belangrijk bij het vroegtijdig constateren van bijvoorbeeld darmkanker. Want, uit buitenlands en sinds kort ook Nederlands onderzoek, blijkt dat steeds meer jongen mensen de diagno
De politieke erfenis van Chan Santokhi
Surinaamse oud-president Chan Santokhi, een week geleden overleed hij onverwachts. Volgens Surinaamse media is hij overleden aan een acuut hartinfarct. Hij werd 67 jaar. Van 2020 tot 2025 was hij president van Suriname. Daar was hij geliefd, maar er was natuurljk ook kritiek. Vandaag vindt de crematie plaats. Over het leven en de dood van de Surinaamse oud-president is deze ochtend John Brewster
Geopolitieke spanningen rondom olie en onze energievoorzieningen
Het is je vast niet ontgaan: de olieprijzen zijn net zo hoog als de spanningen in de straat van Hormuz. Een van de belangrijkste doorgangsroutes voor olie is door de oorlog tussen de VS en Iran namelijk al ruim een maand onbegaanbaar. Gisteren kwamen de belangrijkste olieproducerende landen, oftwel de OPEC, samen om onder andere afspraken te maken over deze toenemende geopolitieke spanningen.
Maa
De veiligheid en toekomst van ons (drink)water
In Utrecht kappen ze deze week 113 bomen omdat deze een gevaar vormen voor het drinkwater. De bomen staan op een waterreservoir waar afgelopen november een bacterie werd gevonden. Ook in Amersfoort vond een soortgelijk incident plaats.
Deze gebeurtenissen leveren vragen op, want hoe zorgen we ervoor dat ons drinkwater veilig blijft? Welke andere problemen zijn er binnen ons drinkwatersysteem? En
Hoe belangrijk zijn sprookjes nog?
Vandaag is het de 'Internationale Dag van het Kinderboek', die is in het leven geroepen om o.a. aandacht te vragen voor kinderverhalen. Niet heel vreemd dat de dag verbonden is aan de verjaardag van sprookjesschrijver Hans Christiaan Andersen.
Maar sprookjes, die zijn niet alleen voor kinderen. Over de functie, ontwikkeling en het doel van sprookjes praat ik deze ochtend met Arjan Sterken, religi
Trump's importheffingen, z'n achterban is na een jaar nog steeds niet rijker
Ja, Liberation Day. Dat was het vorig jaar - op de dag af - volgens president Trump zelf dan hè. Op 2 april zette hij zijn handtekening onder de door hem beloofde en beruchte importheffingen. Dit was zijn eerste grote economische zet in zijn tweede termijn als president van het land. En de wereld hield haar adem in. Waar zijn we nu? Een jaar later? Wat hebben de importheffingen voor effect gehad?
Aanpak klimaatproblemen al kabinetten lang zo wisselvallig als het weer
Het klimaat wereldwijd verandert, punt. Dat is deels natuurlijk, maar zeker de afgelopen eeuw heeft de mens daar ook een grote rol in gespeeld. Zo warmt de aarde pijlsnel op, hebben we last van extreme hitte, droogte en toenemend natuur geweld. Iets wat ons nu, of op den duur, als maatschappij allemaal raakt. De verantwoording om hier keuzes in te maken ligt bij onze regering. Maar wat zijn de kl
Nederlandse Cultuur als export product en soft power
Vandaag is het de verjaardag van Van Gogh. En zijn werken zoals Zonnebloemen en Amandelbloesem kan je gewoon in Nederland zien, in het Van Gogh Museum in Amsterdam of het Kröller-Müller Museum in Otterlo. Ook in het buitenland zijn ze gek op Van Gogh. Als je De Sterrennacht wil bewonderen, dan moet je naar het Museum of Modern Art in New York. Zelfportret met verbonden oor vind je in The Courtauld
Noord-Europa Top bespreekt strategie binnen de NAVO
Hoe sta je in politiek instabiele tijden zo sterk mogelijk als alliantie? Gister vergaderden de JEF, oftewel Joint Expeditionary Force, een groep van 10 Noord-Europese landen over hun strategie binnen de NAVO. Gisteren kwamen 10 JEF-landen samen in Helsinki om te praten over defensie.
Wat zijn op het gebied van defensie nou thema's die belangrijk zijn voor de JEF-landen? Hoe zinvol is het om een
Reclame, marketing en de kunst van het verleiden, we trappen er allen in
In de introductie hoor je meerdere iconische reclames. En dit niet zomaar, want vandaag wordt de gouden Loeki uitgereikt, de prijs voor de beste reclame van het jaar. Voor ons een mooie aanleiding voor een breder gesprek. Want wat doen reclames eigenlijk precies met ons brein? Is hoe reclame ons bereikt over de jaren heen veranderd? En wat mag nou eigenlijk en en niet bij het maken van reclame? te
Sarah Mullally eerste vrouwelijke Aartsbisschop van Canterbury
Na 1400 jaar krijgt voor het eerst een vrouw de titel van aartsbisschop van Canterbury. Sarah Mullally wordt vanaf vandaag het hoofd van de anglicaanse kerk. Ze gaat hiermee de hoogste religieuze positie bekleden binnen de kerk. Een belangrijke en machtige positie, want de anglicaanse kerk heeft 85 miljoen leden in 165 landen. Maar wat betekent deze benoeming historisch gezien voor de anglicaanse
Lange wachtlijsten binnen de GGZ, de kopzorg die ons allemaal treft
'Weg met de Wachtlijsten' luidt de titel van de petitie die Stichting Mind vandaag aanbiedt in de Tweede Kamer. En zij zijn niet de enigen die zich zorgen maken: inmiddels hebben meer dan 40.000 mensen de petitie ondertekend. Maar wat gaat er nou eigenlijk zo mis in de GGZ? Wie zijn hiervan het slachtoffer? En hoe zorgen we dat er een oplossing komt voor de lange wachtlijsten? te gast: Directeur v
Gemeenteraadsverkiezingen in Frankrijk: een strijd aan de flanken
In Frankrijk ging men gisteren voor de tweede ronde van de gemeenteverkiezingen naar de stembus. En al in de eerste ronde werd bekend: dit wordt een strijd over de flanken. En die strijd liet een duidelijke winnaar zien. Hoe is dat zo gekomen? Hoe heeft Frankrijk gestemd, en waarom? We praten deze ochtend met Niek Pas, historicus aan de Universiteit van Amsterdam, gespecialiseerd in Franse Geschie
Onderzoek naar cold cases in Nederland
Een zaak die na meer dan 30 jaar eindelijk is opgelost en een verdachte die na al die tijd voor de rechter moet verschijnen. De Nijmeegse verkrachtingszaak uit 1994 is een voorbeeld van wat we een cold case noemen: oude, vaak vastgelopen onderzoeken die soms ineens weer in beweging komen door nieuwe technieken of inzichten.
Maar hoe werkt dat precies? Waarom worden sommige zaken pas na tientallen
Trein reizen door Europa, de droom die (maar niet) uitkomt
Al in 1957 droomde men al over een goed werkend, betaalbaar Europees spoornet. Maar dat laat al jaren op zich wachten. Over een paar uur vertrekt de eerste trein van nieuwe treinaanbieder GoVolta van Amsterdam naar Berlijn. Het bedrijf heeft als doel Europees reizen makkelijker en goedkoper te maken. Is dit de doorbraak waar de Europese treinreiziger op zit te wachten? Wie bepalen wat er op ons sp
