De Wereld | BNR
BNR Nieuwsradio 1 202 afleveringen nov. 12, 2026
Bernard Hammelburg biedt scherpe analyses van de internationale politiek in deze podcast van BNR Nieuwsradio.
Afleveringen
‘Als er in de komende zes maanden niets gebeurt in Oekraïne, dan wordt het erger dan het is geweest'
De gesprekken in Abu Dhabi tussen Oekraïne, Rusland en de Verenigde Staten hebben – zoals verwacht – niet tot een doorbraak geleid. Volgens Jeroen Ketting, oprichter van de hulporganisatie Lifeline Ukraine en net terug uit Oekraïne, moet er dringend iets veranderen. ‘Dit is mijn meest deprimerende bezoek geweest.’ Hij is samen met Europaverslaggever Geert Jan Hahn
Mata Hari van de chipindustrie
Met Alice Huang heeft de techwereld nu zijn eigen Mata Hari. De gevierde Nvidia-topman Jensen Huang heeft een buitenechtelijke relatie met Alice gehad. Volgens Amerikaanse inlichtingendiensten is zij niet gewoon een minnares, maar een Chinese spion. De affaire legt de kwetsbaarheid bloot van een techgigant die in zijn eentje de ruggengraat vormt van de wereldwijde kunstmatige intelligentie. En hoe
'Mensen hebben echt genoeg van Trump'
De overwinning van de Democraten bij de midterms viel veel groter uit dan gedacht. Voor oud-minister van Buitenlandse Zaken Bert Koenders kwam de uitslag van de midtermverkiezingen als een verrassing. Hij is te gast bij Bernard Hammelburg in BNR De Wereld. Luister ook | Netanyahu verliest meerderheid, maar blijft overeind: 'De jeugd is veel rechtser dan de oude elite' 'We hebben echt gezien dat in
Netanyahu verliest meerderheid, maar blijft overeind: 'De jeugd is veel rechtser dan de oude elite'
De Israëlische premier Benjamin Netanyahu is zijn meerderheid kwijtgeraakt bij de Israëlische verkiezingen, maar zijn partij is wel de grootste geworden. Volgens Israël-kenner Martine van den Berg komt dit door het thema veiligheid en demografische ontwikkelingen. Ze is te gast in BNR De Wereld. Luister ook | 'Als Oekraïne het niet redt, zou de EU het niet overleven' Van den Be
De Alliantie: De Israëlische verkiezingen (deel 2)
Je luistert naar De Alliantie. Een samenwerking van de geopolitieke podcasts van BNR over de Israëlische verkiezingen. Israël heeft gekozen, maar voor wie eigenlijk en voor welke koers? Want de verkiezingsuitslag geeft geen duidelijke winnaar aan. De Likoed-partij van premier Netanyahu is weliswaar opnieuw de grootste partij geworden, maar zijn coalitie is de meerderheid kwijt. Maar Neta
De Alliantie: De Israëlische verkiezingen (deel 1)
Je luistert naar De Alliantie. Een samenwerking van de geopolitieke podcasts van BNR over de Israëlische verkiezingen. Israël heeft gekozen, maar voor wie eigenlijk en voor welke koers? Want de verkiezingsuitslag geeft geen duidelijke winnaar aan. De Likoed-partij van premier Netanyahu is weliswaar opnieuw de grootste partij geworden, maar zijn coalitie is de meerderheid kwijt. Maar Neta
Schemerzone in Israël
In januari 2021 viel het kabinet-Rutte over de toeslagenaffaire. Voor de burger was het nauwelijks merkbaar. Het kabinet was demissionair, maar de pandemie was een allesoverheersende, en missionaire kwestie, en dus bleef de premier, met zijn persconferenties, gewoon de premier. Het doet denken aan de periode waarin Israël nu terechtkomt. Hoe de ingewikkelde formatie ook afloopt, Bibi Netanyah
'Als Oekraïne het niet redt, zou de EU het niet overleven'
Als Oekraïne de oorlog tegen Rusland verliest, zou de Europese Unie het niet overleven. Dat zegt oud-minister van Buitenlandse Zaken Ben Knapen in BNR De Wereld. Europa zoekt naar manieren om Oekraïne te blijven steunen nu president Trump sancties tegen Rusland heeft opgeschort en toenadering zoekt tot Vladimir Poetin. Volgens Knapen moeten Europese landen onder ogen zien da
Israëlische expats maken verkiezingen super-spannend
Je kunt het met recht een exodus noemen: vanuit de hele wereld stromen ze naar hun beloofde land – Israëlische staatsburgers die volgende week bij de verkiezingen hun stem willen uitbrengen. Want volgens de kieswet kan dat alleen in Israël zelf. De oppositie hoopt op een wonder: een paar zeteltjes meer – voldoende om premier Bibi Netanyahu te dumpen. Wat politieke signatuur b
'Starlink-rel gaat niet alleen over de VS en Oekraïne'
De problemen rond het functioneren van het satellietsysteem Starlink in Oekraïne gaan iedereen aan, zegt voormalig Navo-baas Jaap de Hoop Scheffer. ‘Dat dit enkel de Amerikanen en Oekraïners betreft, kan niet het correcte antwoord zijn.’ Dat zegt hij in BNR De Wereld. Luister ook | 'We hebben geen oorlog, maar ook geen vrede' Woensdag werd het voor de Oekraïense defensie
Saoedi-Arabië’s machteloze superleger
Saoedi-Arabië heeft een kolossaal wapenarsenaal en een grote krijgsmacht, maar is nu al elf jaar niet in staat de Jemenitische Houthi-rebellen te verslaan. De Houthi’s hebben vaker aanvallen gedaan op Saoedische doelen, maar zo heftig als het er nu toegaat is in tien jaar niet gebeurd. Ze blokkeren al een maand de Straat van Bab el-Mandeb, waarmee ze de olie-export door de Rode Zee hebb
'We hebben geen oorlog, maar ook geen vrede'
Europa ligt voortdurend onder vuur. Niet letterlijk, maar we worden regelmatig getroffen door sabotageacties. Volgens hoogleraar krijgswetenschappen Martijn Kitzen moeten we dit geen hybride dreigingen noemen. ‘We hebben te maken met een hybride oorlog’, zegt hij in BNR De Wereld bij Bernard Hammelburg en Europa-verslaggever Geert Jan Hahn. Luister ook | Hervormingen VN keihard nodig:
Drie jaar later
Kort na de barbaarse inval van Hamas in Israël en de kidnapping van ruim 200 burgers, vandaag drie jaar geleden, bezocht de Amerikaanse president Biden het rouwende land. Zijn boodschap aan premier Netanyahu: geef niet toe aan het oerinstinct van wraak, want dat leidt tot enorm verlies onder burgers en kost je de sympathie van de wereld. 'Maak niet de fout die wij na 9/11 maakten,' zei Biden,
Hervormingen VN keihard nodig: 'Landen voelen zich niet goed vertegenwoordigd'
Geen veto meer in de Veiligheidsraad, andere stemverhoudingen in de Algemene Vergadering en een betere handhaving van besluiten. Het zijn drie hervormingen waar oud-diplomaat Ron Keller voor pleit in het boek Project Wereld – blauwdruk voor een nieuwe wereldorde, dat hij samen schreef met politicoloog Paul van der Werve. Luister ook | 'Dreiging Rusland nog niet voorbij bij oplossing conflict
Boycot treft vooral Palestijnen
Bekend verhaal, maar altijd weer verrassend. In 1880 vraagt een groep boeren in het Ierse Ballinrobe aan hun rentmeester om verlaging van de pacht omdat de aardappeloogst al twee jaar achtereen is mislukt. De rentmeester ontsteekt in grote woede en stuurt een deurwaarder om de pacht te innen. Het gevolg is grote verontwaardiging onder de bevolking en het bedrijfsleven, dat weigert nog zaken t
EXTRA | Navo-baas Rutte: ‘Russische dreiging bewijst Poetins paniek’
Dit is een exclusief interview met Navo-baas Rutte met Bernard Hammelburg voor BNR, bij de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties in New York. Meerdere inlichtingendiensten waarschuwen voor Russische hybride aanvallen op Europa. Volgens Mark Rutte, bewijst dit ‘Poetins paniek’. De dreiging vanuit Rusland is een belangrijk gespreksonderwerp bij de VN beaamt Rutte. ‘Daar moet
'Dreiging Rusland nog niet voorbij bij oplossing conflict Oekraïne'
De dreiging vanuit Rusland stopt niet zodra er een einde komt aan de oorlog in Oekraïne. Daarvoor waarschuwt minister van Buitenlandse Zaken Tom Berendsen. Hij is te gast in BNR De Wereld die deze week in zijn geheel afkomstig is vanaf de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties in New York. Luister ook | Von der Leyen wil een Europese Veiligheidsraad: 'Dan zitten we zelf aan het stuur' B
VN in de schaduw van Xi en Trump
Misschien wel het meest opvallende detail van de 81e Algemene Vergadering van de Verenigde Naties is het isolement waarin Donald Trump zichzelf heeft gewurmd. Je krijgt het gevoel dat hij alleen nog kennissen en vijanden heeft – geen vrienden, al noemt hij leiders van andere landen routinematig ‘een goed vriendje van me’. Bijvoorbeeld Xi Jinping. Xi wordt vandaag door Trump met a
Von der Leyen wil een Europese Veiligheidsraad: 'Dan zitten we zelf aan het stuur'
Als het aan Europese Commissievoorzitter Ursula von der Leyen ligt krijgt Europa zijn eigen veiligheidsarchitectuur in de vorm van een eigen Veiligheidsraad. Hanneke van der Werf, buitenlandwoordvoerder van D66 in de Tweede Kamer vindt dit een goed idee. 'Dan zitten we zelf aan het stuur als Rusland echt een grotere stap zet richting Litouwen.' Ze is te gast in BNR De Wereld en praat met Bernard H
Saoedi-Arabië’s toorn richting Trump
Van alle wapenexporterende landen is Amerika veruit de grootste. De belangrijkste Amerikaanse klant is Saoedi-Arabië, met niet minder dan 24 Patriot-systemen, 152 F-15 gevechtsvliegtuigen, 7 Thaad-afweerbatterijen, 132 helikopters, 153 tanks, 4 fregatten, 2 tankvliegtuigen en zo ongeveer elke denkbare raket, radar of artillerie. Klein probleem: de krijgsmacht is een zootje en de vakkennis ben
'Europa moet met één gezamenlijk antwoord op Rusland komen'
We zijn weliswaar niet fysiek in oorlog met de Russen, maar de dreiging is er wel. Denk aan de mislukte aanslag op het vliegveld van Leipzig. Volgens admiraal buitendienst Rob Bauer, voormalig voorzitter van het Militair Comité van de NAVO, ontbreekt het in Europa aan een gezamenlijk antwoord tegen de Russen. Hij is te gast in BNR De Wereld, samen met Europa-verslaggever Geert Jan Hahn die
Na een kwarteeuw schreeuwt 9/11 om de waarheid
Begin 2000 kwamen twee jonge Saoediërs aan in San Diego. Ze waren nooit in Amerika geweest, spraken amper Engels en hadden geen idee hoe je een flat huurt en een bankrekening opent. Binnen een paar weken hadden ze dat allemaal geregeld. Twintig maanden later kaapten ze een vliegtuig en lieten dat neerstorten op het Pentagon. De man achter de schermen zou Amar al-Bayoumi zijn geweest, die al t
'Iraans regime zit nu steviger in het zadel dan begin dit jaar'
De oorlog tussen Amerika en Iran is weer in volle hevigheid opgelaaid. Beide partijen vallen elkaar aan en Trump claimt opnieuw dat hij de Straat van Hormuz in handen heeft en dat de Iraanse regering verzwakt is. Sander Terphuis, jurist en mensenrechtenverdediger afkomstig uit Iran, denkt daar heel anders over. 'Het regime zit nu steviger in het zadel dan begin dit jaar.' Luister ook | 'Oorlog in
Trumps Venezuela-stunt is oliedom
Amerika is de grootste olieproducent ter wereld. Amerika importeert geen olie via de Straat van Hormuz. Amerika confisqueert nu ook 65 procent van de olie in Venezuela, het land met ’s werelds grootste oliereserves. Dan zou, redeneert Donald Trump, die vermaledijde benzineprijs in Amerika toch moeten dalen? Maar daar is weinig uitzicht op, in elk geval niet vóór de midterm verk
'Oorlog in Oekraïne bevindt zich in de meest vernietigende fase'
De oorlog in Oekraïne bevindt zich volgens Europaverslaggever Geert Jan Hahn in 'de meest vernietigende fase' op dit moment. Beide landen hebben het gemunt op elkaars economische doelen. Grote delen van het land dreigen onleefbaar te worden denkt Hahn. Ook luitenant-kolonel buiten dienst Patrick Bolder ziet dit. 'We zien geen effectieve inzet van het luchtwapen.' Luister ook | 'Rusland zal de
Dreigende knock-out voor Trump
Op 24 april 1980 lanceerde president Jimmy Carter ‘Operatie Adelaarsklauw,’ een militaire bliksemactie om 52 Amerikaanse diplomaten te bevrijden uit de ambassade in Teheran, waar ze sinds 4 november werden gegijzeld. Drie van de acht gevechtshelikopters gaven in de Iraanse woestijn de geest, waarop de missie werd afgeblazen. Tijdens de evacuatie botste een helikopter op een transportvl
'Rusland zal de oorlog zeker doorzetten tot de winter van 2028'
Rusland en Oekraïne voeren een verbeten strijd met elkaar uit op de Zwarte Zee. Daarbij raken ze onder meer graanterminals in elkaars havens. Volgens Hans van Koningsbrugge, hoogleraar Russische Geschiedenis en Politiek aan de Rijksuniversiteit Groningen, heeft Rusland de oorlog op de Zwarte Zee al verloren, maar dat betekent niet dat de oorlog spoedig ten einde komt. Luister ook | Verlies dr
Verlies dreigt voor Trump bij midterms: 'De oorlog is ongelofelijk impopulair'
President Trump heeft een probleem met de oorlog met Iran. Hij weet die maar niet te stoppen en dat terwijl de midterms eraan komen. Peilingen laten zien dat driekwart van de Amerikaanse bevolking tegen de oorlog met Iran is. Volgens Amerikanist Koen Petersen brengt dit Trump in een lastig parket. Luister ook | Russische rakettenregen op Oekraïne: 'Ik heb me niet eerder zo onveilig gevoeld' &
Bonje tussen Frankrijk en de VS
Begin 19de eeuw zat Napoleon op zwart zaad door de enorme kosten van zijn Europese oorlogen. In 1803 verkocht hij daarom de Franse kolonie in Amerika, in oppervlakte ongeveer een kwart van de huidige VS, voor 15 miljoen dollar aan president Thomas Jefferson. Die aankoop is de geschiedenis ingegaan als de ‘Louisana Purchase.’ Twaalf jaar later werd Napoleon verslagen, maar Frankrijk ble
Russische rakettenregen op Oekraïne: 'Ik heb me niet eerder zo onveilig gevoeld'
Oud-diplomaat en oud-ambassadeur Robert Serry heeft een bezoek aan Oekraïne voortijdig afgebroken vanwege de verslechterde situatie in het land. Rusland vuurt steeds meer ballistische raketten af op het land, nu Oekraïne door zijn voorraad aan luchtafweer heen is. 'Ik heb me eerder niet zo onveilig gevoeld', zegt Serry. Hij is te gast bij Bernard Hammelburg in BNR De Wereld. Luister ook
'Amerika kan Iran alleen verslaan met grondtroepen'
De oorlog tussen Amerika en Iran is opnieuw opgelaaid. Deze keer doordat Iran een Amerikaanse basis in Jordanië aanviel. Dit brengt Trump in een steeds benardere positie, ziet Martijn Kitzen, hoogleraar irreguliere oorlogsvoering aan de Defensie Academie. 'Amerika kan Iran alleen verslaan met grondtroepen.' Kitzen is te gast in BNR De Wereld bij Bernard Hammelburg. Luister ook | 'Zelensky dul
Netanyahu en Trump zijn losers
Waarover ging het ook alweer, toen het duo Netanyahu-Trump besloot Iran binnen te vallen? Ze hadden vijf doelstellingen: het liquideren van het leiderschap, het bevrijden van de bevolking van het juk van de staatsterreur, het uitschakelen van het nucleaire programma, het vernietigen van het arsenaal aan ballistische raketten en het garanderen van de vrije doorgang voor de scheepvaart. Hoe ze het o
'Zelensky duldt niet al te veel populariteit om zich heen'
President Zelensky is door de knieën gegaan door de druk van demonstranten in Oekraïne en heeft legerchef Syrsky aan de kant geschoven. De kritiek ontstond na het ontslag van de zeer populaire minister van Defensie Fedorov. Volgens Oekraïne-correspondent Chris Colijn wil Zelensky zo min mogelijk andere populaire mensen om zich heen hebben. Hij is te gast in BNR De Wereld bij Bernard
Amerikaanse oorlogskas is leeg
Begin 1973 tekende Richard Nixon het vredesakkoord met Vietnam. Pas eind april 1975 vertrokken de laatste Amerikanen. In die ruim twee jaar werd nog wel stevig gevochten, maar het Congres draaide de geldkraan dicht, dus militair kon Nixon niets meer. Met 58.000 gesneuvelde soldaten distantieerden het Amerikaanse volk en parlement zich van deze gruwelijke episode. De griezelwoorden in Amerika zijn
'Iran dicteert alles in deze oorlog'
De oorlog tussen Iran en Amerika woedt weer in alle hevigheid. Hebben de strijdende partijen militair nog opties, of kan alleen creatieve diplomatie nog soelaas bieden? Maarten van Rossum, oud-diplomaat en onderhandelaar, heeft de hoop op een oplossing nog niet helemaal opgegeven. Volgens de oud-adviseur van Mark Rutte wordt er nu vooral onderhandeld over het proces om te komen tot echte vredesond
Trump staat schaak
Schaken is bedacht in India, maar maakte vanaf de zesde eeuw furore in Perzië. ‘Schaak,’ de gevaarlijkste bedreiging van de koning, komt van het Perzische woord ‘sjah.’ Een metafoor voor de strijd tussen Amerika en Iran. Trump staat schaak. Nog niet ‘schaak mat,’ wat in het Perzisch ‘de koning is dood’ betekent. Maar het scheelt niet veel. Na bi
'Groenland-kwestie is de meest serieuze bedreiging voor de Navo'
Donald Trump blonk op de Navo-top uit door Europese lidstaten te beledigen, al klonk hij aan het einde van de dag weer een stuk vrolijker. Wel is het zorgwekkend dat Trump opnieuw Groenland heeft aangekaart. Dat vindt Jaap de Hoop Scheffer, voormalig secretaris-generaal van de Navo en oud-minister van Buitenlandse Zaken. Hij is te gast in BNR De Wereld bij Bernard Hammelburg en Geert Jan Hahn. Lui
Op de Navo-top regeert de angst
Angst is een slechte raadgever, en het is een raadsel waarom het juist angst is die de Navo-top in Ankara zo in zijn macht heeft. Angst voor de grilligheid en de toorn van Donald Trump, voor zijn woede-uitvallen, voor zijn minachting voor Europa, voor zijn dreigementen. En angst dat vleierij, complimenten en nederigheid volkomen langs hem afglijden. Wie durft een rode kaart te trekken? Het b
'Scepsis over Nederlandse boots on the ground in Oekraïne'
Nederland moet een grotere bijdrage gaan leveren aan veiligheidsgaranties voor Oekraïne, en daar horen 'boots on the ground' bij. Dat schrijft de Adviesraad Internationale Vraagstukken (AIV) in een advies aan het kabinet. Bob Deen, algemeen directeur van Instituut Clingendael en Oost-Europa-expert is daar kritisch over. Hij is te gast bij Bernard Hammelburg in BNR De Wereld, samen met Europa-
Hoofdrolletje voor Vanuatu
Er gaan dagen voorbij waarop wij niet piekeren over Vanuatu, een groep eilandjes in de Stille Zuidzee met ongeveer 300.000 inwoners. Ten onrechte, want het speelt een belangrijke rol in het steekspel tussen het Westen en China om de controle over de wateren tussen Fiji, Nieuw-Caledonië, Nieuw-Zeeland en Australië. China was bezig met de voorbereiding voor de bouw van een militaire basis
'Netanyahu heeft nog steeds haakjes om aan populariteit te winnen'
De positie van de Israëlische premier Benjamin Netanyahu is zeer wankel, zeker nu negentig procent van de Israëlische bevolking vindt dat Israël de oorlog met Iran heeft verloren. Toch ziet Martine van den Berg, religiewetenschapper en schrijver van het boek De Genesis van het Verraad over Israël na 7 oktober, Netanyahu niet zomaar vertrekken. Ze is te gast bij Bernard Hammelbu
'Mooi inkijkje in het leven van Trump'
Dat Amerikaanse presidenten vaak geen toonbeelden van fatsoen en stijlvol taalgebruik waren is niets nieuws. Keurige mannen als Eisenhower, Truman en zelfs de patriarchale Kennedy vloekten binnenskamers alle duivels uit de hemel. Johnson ging tijdens overleg schaamteloos met de deur open op het toilet naast de Oval Office zitten om de tirades met zijn staf niet te onderbreken. En dat was dan weer
'Iraans regime zit nu steviger in het zadel'
Sander Terphuis, jurist en mensenrechtenverdediger afkomstig uit Iran, ziet in het ondertekende memorandum tussen Amerika en Iran vooral winst voor de machthebbers in Teheran. In het memorandum staat dat Amerika en Iran elkaars soevereiniteit respecteren en zich niet meer bemoeien met binnenlandse aangelegenheiden. ‘Het regime zit nu alleen maar steviger in het zadel’, aldus Terphuis.
En de winnaar is...Iran
Donald Trump heeft, sinds het eerste schot op 28 februari, 39 keer het bereiken van een wapenstilstand, vrede of – in zijn terminologie – een ‘deal’ met Iran aangekondigd. Nu ook Iran zegt dat er vrijdag in Genève een overeenkomst wordt ondertekend, kunnen we de Amerikaanse president in elk geval het voordeel van de twijfel geven. Maar wat er wordt getekend is niet m
'Meer steun aan Oekraïne en meer druk op Rusland nodig voor kansrijke vredesbesprekingen'
In Oekraïne heerst een lichte euforische stemming, nu Oekraïne Rusland steeds harder weet te raken, ziet Alle Dorhout, scheidend ambassadeur voor Nederland in Oekraïne, maar we moeten wel waakzaam blijven. 'Dat mag ons niet afleiden van wat nodig is, doorgaan met steun aan Oekraïne en meer druk op Rusland'. Hij is, samen met Europaverslaggever Geert Jan Hahn, te gast in BNR De
De Hezbollah-factor
Op 21 oktober 1983 kwamen bij een aanslag op een kazerne op het vliegveld van Beiroet 231 Amerikaanse mariniers om het leven. Het is voor het corps mariniers nog steeds de meest dodelijke dag sinds de slag om Iwo Jima, een Japans eilandje, in februari en maart 1945. De aanslag in Beiroet werd gepleegd door een groep die zichzelf ‘Islamitische Jihad’ noemde. In 1985 werd de naam gewijzi
'Trump heeft op alle fronten de plank misgeslagen'
Libanon en Israël zijn het eens geworden over een staakt-het-vuren en het geleidelijk uitschakelen van Hezbollah als krijgsmacht. Toch blijft ook dit bestand zeer broos, want Hezbollah wijst het akkoord af. Luitenant-kolonel buiten dienst Patrick Bolder, defensie-expert bij het Den Haag Centrum voor Strategische Studies, ziet het somber in. Ook rond Iran. Hij is te gast in BNR De Wereld. Luis
Verdwaalde Trump zoekt de uitgang
Voor Donald Trump is de oorlog in het Midden-Oosten een totaal uit de hand gelopen chaos, en het lukt hem maar niet om tot een solide bestand te komen. Officieel geldt er een staakt-het-vuren met Iran, maar dat wordt van weerskanten voortdurend geschonden. Nog ingewikkelder is de oorlog tussen Israël en Hezbollah, onlosmakelijk met het Iraanse conflict verbonden. Trump heeft nog niets concree
'Mensen begrijpen de essentie van de oorlog in Oekraïne beter dan politici'
'De politici in Europa zijn nogal traag', stelt Jaap Scholten. In zijn rol als voorzitter van Protect Ukraine ondersteunt hij de Oekraïense krijgsmacht tegen de Russen. De steun die hij vanuit Nederland ervaart is overweldigend, maar dat is niet dankzij de politici. 'Wat ik de politici in Europa verwijt is dat ze niet uitleggen aan de mensen hoe essentieel deze oorlog is'. Hij is te gast in B
Poetins dreigement is wanhoopsoffensief
Op 22 juni 1941 viel Duitsland de Sovjetunie binnen. Drie jaar, tien maanden en twee weken later tekenden de Sovjets de onvoorwaardelijke overgave van Duitsland. Ze hadden zo’n 3000 kilometer afgelegd. De oorlog kostte hen 27 miljoen levens. Op 24 februari 2022 viel Rusland het nog niet bezette deel van Oekraïne binnen. Die oorlog duurt nu vier jaar, drie maanden en 3 dagen – lang
Schröder als EU-onderhandelaar? 'Die kans is wel klein'
De kans is niet groot dat de EU Gerhard Schröder naar voren schuift als onderhandelaar, mochten Oekraïne, Rusland en de Verenigde Staten om de tafel gaan. Dat zegt Tom Berendsen, minister van Buitenlande Zaken. Eerder schoof Poetin de voormalig Bondskanselier van Duitsland naar voren als mogelijke bemiddelaar. In eventuele onderhandelingen tussen Oekraïne, Rusland en de Verenigde St
Douze points pour la Chine
Voor bedrijven en overheden geldt dat ze voor grote projecten een aanbestedingsprocedure moeten volgen. Werkt in het algemeen goed, en bespaart aandeelhouders en de belastingbetaler een hoop geld. De EU hanteert kennelijk een soortgelijk model met het plan bedrijfstakken zoals de chemische- en machine-índustrie te dwingen orders voor zogenoemde ‘kritische onderdelen’ te verdelen
'Europa's reactie richting Poetin is verbijsterend en beschamend'
Het is 'verbijsterend' hoe Europa deze week heeft gereageerd op de Russische president Poetin, vindt oud-topdiplomaat Ron Keller. Poetin stelde voor om te onderhandelen met Europa, onder leiding van voormalig bondskanselier Gerhard Schröder. Die laatste suggestie wees EU-buitenlandchef Kaja Kallas resoluut van tafel, maar Europa heeft meer tijd nodig om te bepalen of en waarover we met Poetin
Xi op voorsprong bij Trump
In het Chinese Wuhan, de bron van de coronapandemie, begon op 23 januari 2020 de bouw van een nieuw ziekenhuis. Tien dagen later ging het open, met alles erop en eraan. Als de nood maar hoog genoeg is en de wil echt groot, kan zoiets, en we waren er behoorlijk van onder de indruk. Bij ons kost alleen de bouw en inrichting van zo’n project een jaar of tien. Wij hebben namelijk een klein ongem
'De kwetsbaarheid van Europa op defensie is zo enorm, we hebben Amerika keihard nodig'
Europa heeft heel veel moeite met de manier waarop Amerika onder leiding van Trump met ons continent omgaat. Maar het verbreken van de banden met elkaar is juist niet wat we moeten doen, vindt Geoffrey van Leeuwen, stafchef van Mark Rutte bij de NAVO. Volgens hem heeft Europa geen keus. 'De kwetsbaarheid van Europa op het gebied van defensie is zo enorm.' Hij is te gast in BNR De Wereld bij Bernar
Theatervoorstelling in Hormuz
In oorlogstaal heet een oorlogsgebied een ‘theater.’ De Straat van Hormuz is zo’n gebied. Pete Hegseth, de Amerikaanse minister van defensie, maakt er ook een theatervoorstelling van. Terwijl de drones en raketten over het water scheren, houdt hij vol dat het ‘bestand’ met Iran nog steeds geldt. Het is een diplomatieke goocheltruc: hoe kun je spreken van een staakt-he
'Kans op een betere nucleaire deal tussen VS en Iran is buitengewoon klein'
Trump wil dat Iran tekent bij een kruisje voor een nieuwe nucleaire deal. De kans dat Trump er een betere deal uithaalt dan Obama in 2015 is 'buitengewoon klein', dat zegt Piet de Klerk, oud-diplomaat bij het Internationaal Atoomenergieagentschap. In 2014 was hij hoofdonderhandelaar op de nucleaire top in Den Haag. Hij is te gast bij Bernard Hammelburg in BNR De Wereld. Luister ook | ‘Wij mo
Vastgoed-diplomatie
Ooit sloten we verdragen. Of we bereikten een akkoord na nachtenlang polderen of jaren onderhandelen over komma’s en clausules. We tekenden een overeenkomst, een pact of een convenant. Maar sinds Donald Trump de wereldpolitiek betrad met zijn bijbel The Art of the Deal, lijkt ons vocabulaire te zijn gekrompen tot één enkel, plat woord: de ‘deal’. Het is een lin
‘Wij moeten onderdeel zijn van de oplossing in de oorlog in het Midden-Oosten'
Europese leiders benadrukken steeds dat de oorlogen in het Midden-Oosten niet onze oorlogen zijn, maar steeds meer landen willen wel bijdragen aan een oplossing. Een goede zaak, vindt Kajsa Ollongren, oud-minister van Defensie en tegenwoordig werkzaam als Speciaal Vertegenwoordiger Mensenrechten voor de Europese Unie. Ze is te gast in BNR De Wereld. Luister ook | 'VS en Iran hebben meer te verliez
Tijd voor een guerilla-diplomaat bij de VN
Bij de VN zijn de sollicitaties begonnen voor de opvolging van Antonio Guterres als Secretaris-Generaal. We zullen hem niet missen. Hij heeft zich ontpopt tot een meester van de verkeerde clichés op de verkeerde momenten. Terwijl de wereldmachten de veiligheidsarchitectuur steen voor steen afbreken, komt de Secretaris-Generaal van achter zijn bureau met briljante commentaren zoals ‘de
'VS en Iran hebben meer te verliezen dan te winnen bij een hervatting van de oorlog'
Amerika en Iran hebben nog minder dan een week om het staakt-het-vuren van twee weken om te zetten in een duurzamer bestand. De laatste dagen komen er hoopgevende signalen uit zowel Washington als Teheran. Oud-diplomaat en onderhandelaar Robert Serry snapt dat wel. 'Beide partijen hebben meer te verliezen dan te winnen bij een hervatting van de oorlog.' Bernard Hammelburg gaat met hem in gesprek.
JD Vance wordt ballast
Is JD Vance een politieke prutser, een wandelende vloek of is Donald Trump bezig zijn vicepresident voor de bus te gooien? Wat hij aanpakt gaat volledig mis, maar het zijn wel orders van Trump. In Pakistan mislukten de onderhandelingen met Iran, mede door instructies die hij van Trump zelf meekreeg. Zo wilde Iran zijn nucleaire programma vijf jaar stilleggen, maar eiste Vance namens Trump twintig
‘In Hongarije is sowieso sprake van verraad’
De parlementsverkiezingen in Hongarije zijn de belangrijkste verkiezingen in Europa van dit jaar. De kans dat premier Orbán na zestien jaar weg moet is aanwezig nu oppositieleider Peter Magyar is opgekomen. D66-Europarlementariër Gerben-Jan Gerbrandy hoopt dat Magyar wint. Volgens hem heeft Orbán Europa verraden. Luister ook | 'Een oorlog binnen twee tot drie weken beëindig
Winnaars (één) en verliezers (veel)
Eens even de balans opmaken: Donald Trump kan nog zo schelden en dreigen, en Bibi Netanyahu kan nog zoveel beloven, Iran is, ondanks een barrage aan bommen en tritsen politieke liquidaties, niet verslagen. De Golfstaten liggen permanent onder Iraans vuur, de Israëliërs zitten zoveel in de schuilkelder dat ze op mollen gaan lijken, Hezbollah is springlevend, Libanon verandert in een
'Een oorlog binnen twee tot drie weken beëindigen kan alleen aan de onderhandelingstafel'
Amerika heeft nog twee tot drie weken nodig om de oorlog met Iran te kunnen beëindigen, althans, dat zegt president Trump. Dat kan, maar alleen aan de onderhandelingstafel, zo luidt de conclusie van luitenant-kolonel buiten dienst en drager van de Militaire Willemsorde Gijs Tuinman. Tot voor kort was hij staatssecretaris van Defensie in het kabinet-Schoof. Hij is te gast bij Bernard Hammelbur
Trumps geopolitieke schaakwedstrijd
Op 13 januari, toen de protesten in Iran in volle gang waren en de machthebbers die met massamoord op de demonstranten onderdrukten, opende Donald Trump de geopolitieke schaakpartij met de ayatollahs, en omdat hij met wit speelde en dus opende dacht hij te gaan winnen. Inmiddels staat het Midden-Oosten in lichterlaaie, sneuvelen bosjes soldaten en burgers en sleurt de oliecrisis de wereldeconomie
‘China is Trump-tariff-proof geworden'
In de oorlog tussen Israël en Amerika met Iran drukt China zich met name diplomatiek uit. Waar Europa onder druk wordt gezet om de Amerikanen te helpen kan China zich op de vlakte houden vanwege de sterke positie van het land. Volgens Oscar Garschagen, voormalig correspondent in zowel China als Amerika, heeft China die transactionele houding van Trump ook helemaal niet nodig. Ook niet als het
Hormuz blijft Irans wonderwapen
Misschien is het niet helemaal een patstelling, maar het is duidelijk dat geen van de partijen de Iran-oorlog kan winnen. Iran is een machtiger vijand dan waarop Donald Trump had gerekend, met als meest effectieve wapen de Straat van Hormuz. Amerika slaat toe met veel meer geweld dan Iran had verwacht en heeft militair de overhand, maar dat is nog geen zege. Israël wist dat het niet kon winne
‘Een sterk Oekraïne is belangrijker voor ons dan artikel 5 van de NAVO’
Oekraïne heeft het moeilijk, zeker nu de aandacht van de wereld verschuift naar de oorlog in Iran en de Golfregio. Toch ziet Robert Serry, oud-ambassadeur in Oekraïne en voormalig VN-diplomaat, kansen voor Oekraïne. Alleen moet Europa dan wel een stap bijzetten, want een echte strategie voor Oekraïne hebben we nog niet. Serry beschrijft het allemaal in zijn nieuwe boek ‘N
‘Cuba Libre’ bestaat alleen in de kroeg
Sinds de Cubaanse revolutie in 1959 hebben dertien Amerikaanse presidenten geprobeerd hun wil aan het eiland op te leggen en het communistische leiderschap af te zetten. Soms met geweld, zoals JFK die in 1961 een mislukte invasie uitvoerde, soms met zachte aanpak, zoals Obama, die probeerde de betrekkingen te normaliseren. Maar al die 67 jaar al is Cuba geïsoleerd door een Amerikaanse boycot.
'Trump loopt steeds verder het moeras in'
Volgens president Trump is de oorlog met Iran al gewonnen en zal die snel eindigen, maar Iran weigert te onderhandelen en blijft de Straat van Horzmuz blokkeren. Jaap de Hoop Scheffer, voormalig NAVO-baas en oud-minister van Buitenlandse Zaken, wijt dit vooral aan een gebrek aan strategie in het Witte Huis. 'Ik zie een president die steeds verder het moeras inloopt.' Hij is te gast in BNR De Werel
Meedoen aan de oorlog
Hoe omzichtig het kabinet ook strooit met ontwijkend taalgebruik, het is duidelijk dat Nederland met het inzetten van het fregat Zr. Ms. Evertsen deelneemt aan de Amerikaan-Israëlische oorlog tegen Iran. Want hoe je het ook wendt of keert, het beschermen van Cyprus tegen aanvallen van Iran of zijn proxy’s is een defensieve toevoeging aan de Amerikaans-Israëlische kant van de oorlog
‘Israël en Amerika zijn heer en meester boven Iran’
Iran teistert de hele Golfregio met tegenaanvallen nadat Amerika en Israël zaterdag een oorlog met Iran zijn begonnen. Volgens luitenant-kolonel buiten dienst Patrick Bolder heeft Iran met die tegenaanvallen op de gehele regio maar één doel: chaos creëren, want het land zit in het nauw. ‘Israël en Amerika zijn heer en meester in het Iraanse luchtruim.’ Hij
Europa opnieuw buitenspel
In 2003 steunde Nederland een door Amerika geleide invasie in Irak, zonder goedkeuring van de VN-Veiligheidsraad. Die steun was gebaseerd op een leugen – massavernietigingswapens – en op het wat vage argument dat Irak in het verleden VN-resoluties had genegeerd. Amerika overtrad het internationale recht, en Nederland was door zijn steun medeplichtig, al was het uit goedbedoelde solidar
EXTRA: Khamenei gedood, onrust Midden-Oosten duurt voort
De Iraanse leider Ali Khamenei is gedood bij de aanvallen van Amerika en Israël op Iran. Ondertussen duurt de onrust voort in Israël en de Golfregio. Van Koeweit, Bahrein, Qatar en Dubai aan toe. In deze extra uitzending praat Bas van Werven met deskundigen en correspondenten over het laatste nieuws. De dood van Khamenei leidt tot vreugdevolle reacties in Iran zelf. President Pezeshkian
EXTRA: Amerika en Israël vallen Iran aan
De Verenigde Staten heeft samen met Israël Iran aangevallen. Onder meer in de Iraanse hoofdstad Teheran zijn explosies te horen en te zien geweest. Maar ook in andere steden. Doelwit is het atoomprogramma en de machthebbers. Ayatollah Khamenei en president Pezeshkian. Volgens president Trump is dit de kans voor de Iraniërs om in opstand te komen tegen de machthebbers. Trump zegt dat Iran
'Voor China is alles op dit moment een wapen'
Nu Trump is teruggefloten door het Hooggerechtshof over zijn heffingen is er één iemand heel erg blij: Xi Jinping. De Chinese leider ziet hoe zijn land het handelsoverschot met Amerika in de afgelopen jaren snel heeft weten te vergroten. En dus heeft Xi de beste papieren bij de gesprekken over een handelsdeal met Trump die volgende maand plaats gaan vinden, ziet Oscar Garschagen, oud
De staat van de unie(s)
Elk jaar kijken we gebiologeerd naar het verslag dat de Amerikaanse president uitbrengt over de staat waarin de unie verkeert. Dat is altijd voornamelijk borstklopperij, en de boodschap is dezelfde: het gaat uitstekend met de Unie. Wat dat betreft past Trump in de traditie. Het verschil is dat Trump vileine woede op zijn tegenstanders – de Democraten, het Hooggerechtshof, voormalige bondgeno
Vier jaar na de Russische invasie in Oekraïne: 'de eerste twee weken hebben de oorlog gevormd'
Vandaag is het vier jaar geleden dat de oorlog in Oekraïne begon na de Russische invasie. Al duurt de oorlog eigenlijk al sinds 2014. In De Ochtendspits werpen buitenlandcommentator Bernard Hammelburg en Europa-verslaggever Geert Jan Hahn hun blik op de situatie. Von der Leyen en Costa spreken vandaag onder meer met president Volodomyr Zelensky, die vandaag het Europees parlement zal toesprek
4. Vier jaar oorlog in Oekraïne - Europa steeds meer op eigen benen
Als luisteraar van BNR De Wereld hebben we iets extra’s voor je: een nieuwe reeks van De Alliantie. De oorlog in Oekraïne duurt inmiddels al vier jaar. Daarom roept BNR haar geopolitieke alliantie weer bij elkaar. We beschouwen de situatie in Oekraïne vanuit het Oekraïense, Russische, Amerikaanse en Europese perspectief. In aflevering vier bespreken we de situatie vanuit het E
Aanbevolen
Een Beetje Nederlands
HNM De Podcast
De Ongelooflijke Podcast
Daar bleef je voor thuis!
Plaats Delict
Learn Dutch Everyday
Mijn taalmaatje wil naar huis
Nieuw in Nederland - Learn Dutch A0-A2 with a novel
De route naar de Via Gladiola: de officiële podcast van de 4Daagse
Petrolheads | BNR
Vergeten Filosofen
Keuringsdienst van Waarde
